Diabeti nuk ndikon vetëm në nivelin e sheqerit në gjak. Ai ka një ndikim të drejtpërdrejtë dhe të rëndësishëm në shëndetin e gojës, veçanërisht në mishrat e dhëmbëve, kockën përreth dhëmbëve dhe aftësinë e organizmit për t’u shëruar.
Shpesh, goja është një nga vendet ku shfaqen shenja të diabetit të pakontrolluar. Për këtë arsye, kujdesi dentar është pjesë e rëndësishme e menaxhimit të përgjithshëm të diabetit.
Si lidhet diabeti me problemet dentare?
Kur niveli i glukozës në gjak është i lartë:
- Rritet sasia e sheqerit edhe në pështymë
- Bakteret shumohen më lehtë
- Sistemi imunitar dobësohet
- Shërimi i indeve ngadalësohet
Rezultati është një mjedis më i favorshëm për inflamacion kronik dhe infeksione orale.
Sëmundjet e mishrave të dhëmbëve
Diabeti rrit ndjeshëm rrezikun për gingivit dhe periodontit. Shenjat më të shpeshta janë:
- Mishra të skuqur dhe të fryrë
- Gjakosje gjatë larjes
- Tërheqje e mishit të dhëmbëve
- Humbje e kockës përreth dhëmbëve
Periodontiti është më i shpeshtë dhe mund të jetë më agresiv te pacientët me diabet, sidomos kur diabeti nuk është i kontrolluar mirë.
Infeksione më të shpeshta dhe më të rënda
Pacientët me diabet mund të jenë më të ndjeshëm ndaj infeksioneve bakteriale dhe mykotike, si kandidiaza orale.
Shenja të zakonshme mund të jenë:
- Njolla të bardha ose të kuqe në gojë
- Djegie ose dhimbje
- Çarje në cepat e buzëve
- Inflamacion i vazhdueshëm i mishrave
Infeksionet orale te pacientët me diabet mund të përhapen më shpejt dhe të shërohen më ngadalë.
Goja e thatë
Diabeti shpesh lidhet me gojë të thatë, e quajtur xerostomia. Kjo mund të shkaktojë:
- Ulje të prodhimit të pështymës
- Ndjesi thatësie dhe djegieje
- Vështirësi në përtypje dhe të folur
Pështyma është mbrojtje natyrale për dhëmbët. Kur ajo mungon, rritet rreziku për karies, pigmentim, zverdhje dhe erozion të smaltit.
Humbje më e shpejtë e dhëmbëve
Periodontiti i pakontrolluar te pacientët me diabet mund të përparojë më shpejt, të dëmtojë më shumë kockën dhe të çojë më shpesh në humbje dhëmbësh.
Ka edhe një marrëdhënie dy-kahëshe: diabeti mund të përkeqësojë sëmundjet e mishrave, ndërsa inflamacioni periodontal mund ta vështirësojë kontrollin e diabetit.
Karies dentar
Te pacientët me diabet:
- Rritet niveli i sheqerit në pështymë
- Bakteret ushqehen më lehtë
- Smalti mund të dëmtohet më shpejt
Kjo krijon kushte për karies më të shpejtë dhe më agresiv, edhe te persona që lajnë dhëmbët rregullisht.
Shenja tipike janë njollat e errëta në dhëmbë, ndjeshmëria ndaj të ftohtit ose të ëmblës dhe dhimbja në faza të avancuara.
Erë e keqe e gojës
Era e keqe e vazhdueshme e gojës është e shpeshtë te pacientët me diabet dhe mund të lidhet me:
- Gojë të thatë
- Infeksione gingivale
- Grumbullim bakteresh
- Diabet të pakontrolluar
Në disa raste, era e gojës mund të ketë aromë karakteristike acetoni, që lidhet me çrregullime metabolike. Halitoza nuk është gjithmonë vetëm problem higjiene, por mund të jetë edhe sinjal sistemik.
Shërim i ngadaltë
Diabeti ndikon në qarkullimin e gjakut, përgjigjen imunitare dhe rigjenerimin e indeve.
Pas nxjerrjes së dhëmbëve, kirurgjive orale ose trajtimeve periodontale, pacientët me diabet mund të shërohen më ngadalë, të kenë rrezik më të lartë infeksioni dhe të kërkojnë monitorim më të kujdesshëm.
Prandaj, kontrolli i diabetit para trajtimit dentar është thelbësor.
Ndryshime në gjuhë dhe shije
Diabeti mund të shkaktojë gjuhë të thatë dhe të çarë, gjuhë të kuqe ose të irrituar, shtresë të bardhë ose të verdhë dhe ndjesi djegieje.
Shumë pacientë raportojnë edhe shije metalike, ulje të ndjeshmërisë së shijes ose shije të çuditshme dhe të hidhur. Këto ndryshime mund të ndikojnë në oreks, ushqyerje dhe cilësinë e jetës.
Shenja orale që nuk duhen injoruar
Pacientët me diabet duhet të kërkojnë vlerësim profesional nëse vërejnë:
- Mishra që gjakosin shpesh
- Fryrje ose skuqje të vazhdueshme
- Gojë të thatë kronike
- Shije të çuditshme ose erë të keqe
- Dhëmbë që duken më të gjatë nga recesioni
- Dhimbje ose ndjeshmëri të pazakontë
Këto nuk janë simptoma normale dhe nuk duhen shtyrë.
Çfarë rekomandohet për pacientët me diabet?
- Kontrolle dentare më të shpeshta
- Pastrime profesionale periodike
- Higjienë orale e saktë dhe e butë
- Informim i stomatologut për gjendjen diabetike
- Trajtim i personalizuar dhe i planifikuar
Një diabet i mirëkontrolluar ndihmon për një gojë më të shëndetshme, ndërsa mishrat e shëndetshëm mund të mbështesin kontroll më të mirë të diabetit.
Mesazh i rëndësishëm për pacientin
Diabeti dhe shëndeti oral janë të lidhur ngushtë. Kujdesi për mishrat e dhëmbëve nuk është vetëm çështje dentare, por pjesë e menaxhimit të përgjithshëm të diabetit.
Një buzëqeshje e shëndetshme ndihmon edhe një trup më të shëndetshëm.
